Uirevi - Op bezoek in Bacanda

In oktober 2009 bezochten Atti, Isabel en Nancy van de producentendienst van Oxfam-Wereldwinkels cacaoproducent Uirevi.

Hun reis ging onder meer naar het dorp Bacanda, een 'campement' van cacaoboeren aangesloten bij één van de coöperaties die sedert maart 2009 fairtradegecertifieerd is.



In het dorp wonen boeren die leven van de cacaoteelt. Daarnaast kweken ze voor eigen gebruik wat groenten en houden ze vee.



In oktober begint het belangrijkste oogstseizoen voor cacao in Ivoorkust.
De boeren tonen ons hun cacaoplantages. Uirevi werkt aan bosbehoud samen met de boeren en met steun van het Ivoriaanse 'Société de Développement des Forêts'. Ze plantten nieuwe bomen tussen de cacaobomen, wat zorgt voor herbebossing, biodiversiteit en schaduw.



De 'écabossage' of het openhakken van de cacaokolven is een sociaal gebeuren. Op één centrale plaats worden de cacaokolven van alle boeren verzameld, en iedereen helpt mee om ze open te hakken en de cacaobonen en de pulp te verzamelen voor de fermentatie.



Met bananenbladeren en hout wordt een soort kuip gemaakt waarin de boeren de bonen en de pulp gieten. Eerst goed mengen zodat er lucht tussen de bonen komt, en daarna alles afdekken en 6 à 7 dagen laten fermenteren.
Deze fermentatie gebeurt in de cacaoplantage.



Daarna verhuizen de cacaobonen naar het dorp, waar ze drogen op zeilen op de grond, of - beter - op droogtafels. In dit stadium krijgen de bonen hun mahoniekleur en typische smaak.



Het is zondag, en de kinderen van het dorp zingen gospelliederen voor de bezoekers.
Uirevi ondersteunt waar mogelijk de scholing van de kinderen van de cacaoboeren. 
Ze financiert studiebeurzen en verdeelt schoolmateriaal.
Uirevi werkt samen met het 'Système du Suivi du Travail des Enfants', een Ivoriaanse standaard om kinderarbeid tegen te gaan.



Rechts op de foto Atti Tchabi van Oxfam-Wereldwinkels, centraal de 'président' van het dorp. De dorpshoofden vergaderen samen met de medewerkers van Oxfam-Wereldwinkels over de impact van fair trade.
Dankzij de steun van Oxfam-Wereldwinkels en Oxfam Novib (Nl) slaagden twee coöperaties van Uirevi erin de fairtradestandaarden te halen. In het najaar van 2009 kocht Oxfam-Wereldwinkels een eerste lading cacao van deze coöperatie. De echte impact van de fairtradeprijs en fairtradepremie zal maar voelbaar zijn vanaf 2010, en zal vooral een ondersteuning betekenen voor het verdere werk van Uirevi op vlak van kinderrechten, gender, gezondheidszorg, vorming... 

Het bezoek van onze collega's was voor de vrouwencoöperatie 'Le Réveil' het moment om de koppen bij elkaar te steken.

In Ivoorkust wonen zo'n 50% moslims en 50% christenen. In de vrouwencoöperatie zijn beide godsdiensten vertegenwoordigd.

De vrouwen kweken groenten voor eigen gebruik, en voor de lokale markt. Zij vragen zich echter af hoe ze nieuwe verkoopkanalen kunnen vinden voor hun producten. Op de plaatselijke markt is er een overaanbod aan groente, wat de prijzen fel doet zakken.

Samen met de medewerkers van Oxfam-Wereldwinkels komen ze tot de conclusie dat een irrigatiesysteem een oplossing zou kunnen bieden. Zo zouden zij ook buiten het seizoen groente kunnen telen, wat hen wel afzet zou verzekeren op de lokale markt.

Dit project wordt door de medewerkers van Oxfam-Wereldwinkels meegenomen naar België, en zal in 2010 deel uitmaken van de nieuwe subsidiedossiers.



In 2009 financierde Oxfam-Wereldwinkels de organisatie van een intern controlesysteem, één van de noodzakelijke vereisten voor fairtradecertifiëring. Traceerbaarheid van de cacao is immers erg belangrijk: in het hele traject van boer tot export en verwerking moet duidelijk zijn van welke boer en welke coöperatie de cacao afkomstig is. Dit vereist een goed registratiesysteem, bijhouden van registers en fysiek gescheiden opslag van fairtrade- en niet-fairtradecacao.

> Uirevi

Mei 2010
Foto's: Nancy Dewispelaere en Isabel Vertriest